Scheutbos

Met zijn weiden, kreupelbos, boomgroepjes, struiken en riviertjes, herinnert het gebied van het Scheutbos aan het vroegere plattelandsuitzicht van de rand rond Brussel. Vandaag vormt het de overgang in landschap tussen de agglomeratie met zijn hoge torengebouwen en het Brabantse platteland. Omdat het zo hoog ligt, biedt het mooie vergezichten over de stad.

Toegankelijkheid

De groene wandeling loopt langs het Scheutbos. Ze is aangeduid met een lichtgroene wandelaar en fietser op donkergroene achtergrond. Download  brochure van de groene wandeling.

Beschrijving van het gebied

Het Scheutbos is een park en bosgebied in de gemeente Sint-Jans-Molenbeek vlak bij de Louis Mettewielaan. Het is een complex van graasweiden, moerassige gronden met wilgen, bosjes en verboste ruigtes. Het park is 50 ha groot en wordt beheerd door het instituut Leefmilieu Brussel. 44 ha van het gebied bestaat uit een geklasseerde site en de overige 6 ha vormen een regionaal park. Natuurpunt beheert er 2 ha. Daarnaast heeft Natuurpunt de 4,5 ha weide die aan het Scheutbos grenst in beheer gekregen.

Verschillende biotopen vloeien er samen. Weiden met runderen beslaan ongeveer 70% van de oppervlakte van het Scheutbos. Omdat ze intensief worden begraasd, vind je er weinig bloemen (madeliefjes, boterbloemen, muur, enz.). Bospartijen bestaan vooral uit wilgen (schiet- en katwilg) in de Maalbeekvallei en restanten van een gemengd eiken- en beukenbos, dat in het begin van de twintigste eeuw werd aangeplant. Braaklanden met heesters en braambosjes zijn heel interessant uit ecologisch oogpunt en voor de natuurlijke evolutie waarvan ze getuigen.

Een rietveld van ongeveer 2 hectare ligt in het zuidoosten, in de Maalbeekvallei. Het bestaat hoofdzakelijk uit riet en moeraszegge, maar er groeit ook harig wilgenroosje, berenklauw, haagwinde, enz. De gele iris, de bloem die symbool staat voor Brussel, komt er ook veel voor. De poel in het noorden dient als waterbron voor de runderen die in de omliggende weiden grazen. Er is ook een groot geheel (ongeveer 2 hectare) met ‘wilde’ moestuintjes achter de Menuetstraat in het zuidelijke deel van het terrein.

Dieren en planten

In het Scheutbosparkkan je lijsters, merels, houtduiven, kraaien, spechten, goudhaantjes en bosmuizen zien. Het park bevat onder meer orchideëen en knotwilgen. Sinds 2006 wordt een systematische telling uitgevoerd naar het aantal organismen dat voorkomt in het Scheutbos. In 2013 kwamen 2119 verschillende planten en dieren voor in het gebied.

Natuurbeheer

Het beheer van het Scheutbos is een handen van de Vrienden van het Scheutbos, in samenwerking met de gemeente Sint-Jans-Molenbeek, Leefmilieu Brussel en het Brussels Hoofdstedelijk gewest.

Op vraag van Leefmilieu Brussel heeft Natuurpunt op een stuk van 4ha Schotse gallowayrunderen geïntroduceerd die voor de begrazing zorgen. Op die manier houden die het open landschap in stand, diversifieren ze op een natuurlijke manier de vegetatie en hoeft er niet meer gemaaid te worden. Deze Galloways leven het jaar rond in het Scheutbos maar worden wel verzorgt door een dierenarts indien nodig.

Het is duidelijk dat het Scheutbos een sociale rol te vervullen heeft als natuurgebied in de stad. Midden in de hoofdstad grazen opnieuw koeien. Natuur wordt weer bij de mensen gebracht. Wij kunnen dus besluiten dat dit project zowel op ecologisch als op sociaal niveau belangrijk is.

steunscheutbos